Kiện Toàn Lề Luật

Chúa Nhật 6 Thường Niên, Năm A
Mt 5:17-37

Anh chị em thân mến,

Những người tin vào Chúa và tôn thờ Ngài đều có bổn phận thực thi ý Chúa. Nếu không có việc thực thi ý Chúa, thì đức tin đó chỉ là một sự suy nghĩ trừu tượng, không có thực chất. Đức tin như thế không khác gì nói yêu mến mà chẳng làm gì cả để thực hiện tình yêu của mình đối với người mình yêu. Bởi vậy, thực thi ý Chúa là một phần cốt yếu của đức tin. Nói cách khác, thực thi ý Chúa là thực hiện đức tin, hay biến đức tin của mình thành hiện thực.

Người Do Thái thực thi đức tin bằng cách giữ luật Chúa, bởi vì ý Chúa được biểu lộ qua lề luật.Lề luật tức là luật Môsê bao gồm Ngũ Thư: Sáng Thế, Xuất Hành, Lê Vi, Dân Số, Đệ Nhị Luật. Thêm vào đó là các sách ngôn sứ và một số sách khác. Tất cả các sách hợp thành Kinh Thánh Cựu Ước. Dựa vào Cựu Ước mà các kinh sư đưa ra những lời giải thích để áp dụng luật Chúa vào mọi phạm vi của đời sống. Ý hướng của họ ban đầu rất tốt, tức là muốn thánh hóa mọi phạm vi đời sống bằng cách thực hành luật Chúa. Tuy nhiên, dần dà ý hướng tốt đẹp đó bị biến chất và trở thành một tinh thần nệ luật, nặng nề cho mọi người, nhất là những người không có hoàn cảnh thuận tiện để tuân giữ.

Đối diện với cách giải thích và tuân giữ luật lệ như thế, Chúa Giêsu đem đến một tinh thần mới để thăng tiến luật lệ và việc giữ luật. Ngài không xóa bỏ luật lệ của Môsê, nhưng kiện toàn nó, làm cho nó trở thành hoàn hảo hơn. Ngài cho nó một tinh thần mới. Việc giữ luật phải được đặt căn bản trên yêu thương. Vì yêu mến Chúa nên người ta giữ luật. Vì yêu mến Chúa nên người ta yêu mến nhau. Vì Chúa yêu mến cách rộng rãi, bao la, nên người ta cũng phải yêu mến mọi người không loại trừ ai. Thật vậy, Thiên Chúa làm cho mặt trời soi chiếu cũng như mưa rơi xuống cho người công chính lẫn người bất chính.

Chúa Giêsu còn kiện toàn luật lệ bằng cách đi vào lòng người. Chúa Giêsu cho thấy tội lỗi không phải chỉ là hành vi bên ngoài, nhưng còn là những tư tưởng sai trái trong lòng. Chính vì thế, trước khi phạm tội bằng hành vi bên ngoài, người ta đã phạm tội trong tư tưởng, vì tư tưởng luôn điều khiển hành động. Bởi vậy, muốn hoàn thiện, thì người tín hữu phải thanh tẩy tâm hồn bằng cách hướng sự suy nghĩ của của mình về những điều tốt và loại bỏ những tư tưởng sai trái ra khỏi tâm trí mình.

Bài Tin Mừng hôm nay cho thấy Chúa Giêsu không bãi bỏ lề luật nhưng kiện toàn nó. Thật vậy, luật lệ quan trọng, vì nó điều hợp lợi ích của mọi người trong xã hội. Không có luật lệ, xã hội sẽ rối loạn, con người khó sống yên ổn. Nhờ luật lệ, mà chúng ta có hoàn cảnh thuận lợi để sinh sống và phát triển các tiềm năng của mình.Ở những nơi luật lệ không được tuân giữ đúng đắn hay luật lệ bất công được áp đặt lên dân chúng, thì xã hội trở thành bất ổn và lợi ích của người dân bị phương hại.

Luật lệ cần thiết để giúp chúng ta thực thi ý Chúa. Tuy nhiên, giáo huấn của Chúa Giêsu về luật lệ giúp chúng ta giữ luật cách có ý nghĩa và hữu hiệu hơn.Chúng ta giữ luật vì chúng ta bắt chước lòng yêu thương bao la của Chúa. Chúa không loại trừ ai, ngay cả những người không tôn thờ Chúa và không sống theo ý Ngài. Vì tính chất vô hạn của tình yêu Thiên Chúa, nên Chúa Giêsu dạy chúng ta yêu thương mọi người, ngay cả kẻ thù. Thực ra, tự bản chất, tình yêu trải dài đến vô hạn. Thiên Chúa là tình yêu, nên Ngài yêu thương vô hạn.

Điều thứ hai, Chúa dạy chúng ta không phải chỉ tránh những điều dữ, nhưng còn thực thi mọi điều lành. Bất cứ lúc nào có dịp làm điều lành chúng ta được kêu gọi để làm. Cũng vì vậy mà trong kinh “Tôi thú nhận”, chúng ta liệt kê bốn loại tội: tội bằng tư tưởng, tội bằng lời nói, tội bằng việc làm, và tội thiếu sót. Tội thiếu sót tức là tội do việc bỏ qua những việc lành mà không chịu làm.

Điều thứ ba, việc tuân giữ luật lệ của chúng ta luôn phải đặt căn bản trên yêu thương. Nếu chúng ta có lòng yêu mến Chúa thực sự và yêu tha nhân thực sự, chúng ta sẽ giữ luật một cách vui lòng. Hơn nữa, khi có những hoàn cảnh đặc biệt, chúng ta sẽ biết linh động trong việc giữ luật. Chính vì thế mà thánh Augustinô có nói: “Yêu đi rồi muốn làm gì thì làm”. Ở đây thánh nhân không có ý nói đến thứ tình yêu hời hợt, thác loạn do sự thôi thúc của bản năng và xúc cảm hoặc do ảnh hưởng của của xã hội trần gian. Ngài ám chỉ đến thứ tình yêu chân thật do sự hướng dẫn của lý trí. Khi có thứ tình yêu này trong lòng, thì chúng ta sẽ có sáng kiến để giữ luật trong mọi hoàn cảnh khác nhau.

Điều thứ bốn, Chúa dạy chúng ta phải lưu ý đến tâm hồn của mình. Tội lỗi phát xuất từ tưởng sai trái trong tâm hồn. Do đó chúng ta cần phải cố gắng gìn giữ tâm hồn trong sạch để lời nói và hành động của chúng ta được trong sạch. Như thế, chúng ta thực sự xứng đáng là môn đệ Chúa Kitô, xứng đáng là con cái Thiên Chúa vì Ngài là Đấng Toàn Thiện. Thật vậy, tâm trí chúng ta không bao giờ trống rỗng, nhưng luôn có tư tưởng. Nếu không có tư tưởng tốt, thì chắc chắn có tư tưởng xấu. Bình thường, tư tưởng tốt và xấu lẫn lộn trong ta như lúa và cỏ lùng. Vì vậy, chúng ta cần nỗ lực luôn mãi để thanh tẩy tâm trí của mình để có tư tưởng trong sạch, nhờ đó lời nói và hành động chúng ta được trong sạch như ý Chúa muốn. Điều tốt nhất là học hỏi lời Chúa để lời Chúa thanh tẩy tâm hồn mình.

Chúng ta xin Chúa cho mình có lòng mến Chúa yêu người sâu xa để mọi việc chúng ta làm đều phù hợp ý Chúa. Từ đó, việc giữ luật của chúng ta không còn là gánh nặng nhưng là cách biểu lộ thực sự giới luật yêu thương trong cuộc sống hằng ngày.