Người Đi Tìm Cứu

Chúa Nhật 31 Thường Niên, Năm C

Con Người đến để tìm và cứu những gì đã mất. Lc 19: 1-10

Anh chị em quý mến,

Đoạn Tin Mừng tuần trước diễn tả sứ vụ của Đức Giêsu. Người là Đấng được sai đến để tìm và cứu những gì đã mất. (Lc 19: 10). Đồng thời nó cũng cho ta thấy thái độ của người Do Thái thời ấy đối với những kẻ làm nghề thu thuế như ông Da-kêu.

Thời ấy, những kẻ làm nghề thu thuế bị kết án là những người tội lỗi. Sở dĩ như thế vì trong khi hành nghề họ thường lấy thuế cao hơn mức quy định của chính quyền Rô-ma, để thủ lợi cá nhân. Ông Da-kêu lại là kẻ đứng đầu những người thu thuế, và là người giàu có, như vậy chắc chắn ông phải bị những người sống chung quanh lên án rất nặng nề.

Tệ hại hơn, những kẻ thu thuế như ông Da-kêu còn bị kết án là những người tội lỗi vì đã phản bội tình thương của Thiên Chúa dành cho họ. Thời ấy, người Do Thái tin rằng chính Thiên Chúa đã cứu họ thoát ách nô lệ người Ai Cập, và cho họ được tự do. Như thế họ cần phải biết tránh không để bị khống chế bởi bất cứ thế lực nào, hầu được tự do thật sự mà thờ phượng Thiên Chúa. Những kẻ làm nghề thu thuế thời ấy hợp tác với chính quyền đô hộ. Như vậy là họ đã tự biến mình thành nô lệ của thế lực này. Điều này trái ngược với ý định của Thiên Chúa khi giải thoát họ khỏi ách nô lệ. Như thế, họ đáng bị kết án là những người tội lỗi.

Ông Da-kêu là người giàu có. Mặc dù vậy nhưng khi biết tin Đức Giêsu đi ngang qua thành phố Giê-ri-khô, nơi ông đang hành nghề, ông Da-kêu muốn được nhìn thấy Người. Điều này cho ta thấy là hình như ông không thỏa mãn với những gì ông đang có. Ông muốn được nhìn thấy Đức Giêsu và có thể là ông cũng hy vọng sẽ được gặp Người. Sở dĩ như thế vì chắc hẳn ông đã được nghe nói nhiều về tình thương của Đức Giêsu dành cho mọi người, kể cả những người bị lên án là tội lỗi.

Nhưng không may cho ông là ông không thể nhìn thấy Đức Giêsu. Vì dân chúng thì đông mà ông lại lùn. Thế là ông ta phải chạy tới phía trước và trèo lên một cây sung để có thể nhìn thấy Người, khi Người đi ngang qua đó. Hành động này chứng tỏ lòng nhiệt thành và khiêm nhường của ông Da-kêu. Ông không sợ bị người đời chê cười vì đã phải tỏ lộ sự hèn kém của mình, qua việc phải trèo lên cây sung mới có thể nhìn thấy được Đức Giêsu.

Về phần Đức Giêsu, khi đến nơi và nhìn thấy ông Da-kêu trên cây sung, Người liền bảo ông ta: “Này ông Da-kêu, xuống mau đi, vì hôm nay tôi phải ở lại nhà ông!” (Lc 19: 5b). Sở dĩ như thế vì Đức Giêsu đã nhìn thấy lòng chân thành của ông Da-kêu. Do đó, Người quyết định phải ở lại nhà ông, để ông có thể nhận ơn cứu độ ngay ngày hôm nay. Bởi vì Người chỉ đi ngang qua thành phố ấy. Vì thế, ngay lúc ấy Đức Giêsu đã bỏ qua dư luận xã hội và truyền thống dân tộc đối với những người thu thuế mà “tự mời” mình ở lại nhà ông Da-kêu.

Lời “tự mời” của Đức Giêsu bày tỏ cho ông Da-kêu thấy lòng yêu thương chân thành của Người dành cho ông ta. Hơn thế nữa, qua việc “tự mời” mình đến nhà ông Da-kêu, Đức Giêsu đã biến ngôi nhà của ông ta thành nhà của mình để mời ông ta vào. Vì thế, lời “tự mời” này cũng còn là lời tuyên bố công khai xác nhận ông Da-kêu là người đáng tin cậy. Bởi vì thông thường ta chỉ dám mời những người đáng tin cậy vào nhà chúng ta mà thôi.

Phần ông Da-kêu thì hoàn toàn bị chiếm đoạt bởi mệnh lệnh “tự mời” của Đức Giêsu. Lối hành xử chân thành của Đức Giêsu đã giúp ông Da-kêu hoán cải, khiến ông sẵn sàng đón nhận ơn tha thứ. Vì thế, ông nói: “Thưa Ngài, tôi xin lấy phân nửa tài sản của tôi mà cho người nghèo; và nếu tôi đã chiếm đoạt của ai cái gì, tôi xin đền gấp bốn.” (Lc 19: 8). Đây là lời khiêm nhường thú tội của ông Da-kêu. Vì ông có cảm thấy ân hận về những việc đã làm, nên mới đề nghị được sửa sai. Ngay lập tức, lời thú tội này đã khiến ông nhận được ơn tha thứ. Đức Giêsu nói với ông ta rằng: “Hôm nay, ơn cứu độ đã đến cho nhà này, bởi người này cũng là con cháu tổ phụ Áp-ra-ham.”

Về phần những người lên án Đức Giêsu khi nghe Người ngỏ lời ở lại nhà ông Da-kêu, Đức Giêsu không muốn tranh luận với họ. Trái lại, Người chỉ quan tâm đối thoại với ông Da-kêu, giúp ông sám hối để nhận được ơn cứu độ. Vì Đức Giêsu biết rằng, đối với những kẻ tự cho mình là công chính, họ thường bị cái danh hão huyền ấy che lấp đôi mắt, mà bỏ qua những cơ hội có thể giúp họ nhận được ơn tha thứ.

Đoạn Tin Mừng cho chúng ta cơ hội xét lại mối tương quan giữa chúng ta với Thiên Chúa và tha nhân. Thiên Chúa luôn tìm kiếm để ban ơn cứu độ. Điều quan trọng là ta cần có thái độ cởi mở để sẵn sàng tiếp đón Người, hòng có thể nhận được ơn cứu độ. Bên cạnh đó, ta không nên kết tội nhau, như Thiên Chúa không kết tội chúng ta. Vì “Con Người đến để tìm và cứu những gì đã mất.”